Аудан әкімі Айтбай Жандарбековтің қатысуымен облыс әкімдігіндегі өңірлік коммуникациялар алаңында брифинг өтті. Онда аудан басшысы өңір журналистеріне ауданның әлеуметтік-экономикалық дамуы, ағымдағы атқарылған жұмыстар және алдағы жоспарлары жөнінде жан-жақты баяндады.
Брифинг барысында аудан әкімі Мемлекет басшысының тапсырмалары мен Үкімет, облыс басшылығы тарапынан көрсетілген қолдаулардың нәтижесінде Шиелі ауданында 2025 жылы әлеуметтік-экономикалық даму бағытында бірқатар маңызды жетістікке қол жеткізілгенін атап өтті.

ӘЛЕУМЕТТІК ТҰРАҚТЫЛЫҚ
Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев бірнеше мәрте атап өткендей, азаматтарды қолжетімді тұрғын үймен қамтамасыз ету – мемлекеттің басты әлеуметтік міндетінің бірі. Өйткені бас­пана – әр отбасының тұрақты өмірі мен әл-ауқатының берік іргетасы ғана емес, елдегі қоғамдық тұрақтылықтың да негізгі тірегі. Осы мақсатта жүзеге асырылып жатқан тұрғын үй саясаты инженерлік және көлік инфрақұрылымын дамыту шараларымен тығыз байланыста іске асырылып келеді.

Аталған бағытта Шиелі ауданында соңғы жылдары ауқымды әрі жүйелі жұмыстар атқарылды. Атап айтқанда, 2021 жылдан бүгінгі күнге дейін аудан бойын­ша 370 пәтер пайдалануға берілді. Бұл жүздеген отбасының баспана мәселесінің шешілуі, тұрғындардың өмір сапасын арттыруға бағытталған нақты нәтиже. Ал өткен жылдың өзінде әлеуметтік осал топтағы азаматтар үшін 52 пәтер салынуы мемлекет тарапынан халықтың әлеуметтік тұрғыдан қорғалатын санаттарына көрсетілген нақты қамқорлықтың айқын көрінісі болды.

Тұрғын үй құрылысының тиімділігі ең алдымен оның инженерлік инфрақұрылыммен қамтылуына байланысты. Осы ретте Шиелі ауданында коммуналдық желілерді дамыту мәселесі кезең-кезеңімен шешімін табуда. Қазіргі таңда аудан бойынша 18 елді мекен табиғи газға қосылып, газдандыру деңгейі халық санына шаққанда 81,6 пайызды құрап отыр. Сонымен қатар аудан тұрғындары 100 пайыз сапалы ауыз сумен қамтамасыз етілген. Бұл көрсеткіштер аудан тұрғындарының тұрмыс сапасын арттырып, әлеуметтік қолайлы ортаны қалыптастыруға мүмкіндік беріп отыр.

Инфрақұрылымды дамыту тек тұрғын үй мен коммуналдық жүйелермен шектелмейді. Көлік қатынасы – өңір дамуының маңызды құрамдас бөлігі. Осы орайда, Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес, Үкімет пен аймақ басшылығының қолдауымен республика көлемінде басталған теміржол вокзалдары мен вокзал маңы аумақтарын кешенді жаңғырту жұмыстары Шиелі ауданында да табысты жүзеге асырылуда. Аталған бас­тама аясында 1903 жылы салынған Шиелі теміржол вокзалы күрделі жөндеуден өткізіліп, тарихи келбетін сақтай отырып, заманауи талаптарға сай жаңаша сипатқа ие болуда.

Ғасырдан астам уақыт бойы ауданның көлік-логистикалық өмірінің маңызды торабы болып келген бұл нысанды жаңғырту жолаушыларға көрсетілетін қызмет сапасын арттыруға, қауіпсіздік пен қолжетімділікті қамтамасыз етуге бағытталған. Вокзал маңы аумақтарын абаттандыру арқылы аудан орталығының сәулеттік келбеті жақсарып, тұрғындар мен қонақтар үшін қолайлы орта қалыптастырылуда.

Осылайша, тұрғын үй құрылысы, инженерлік инфрақұрылым және көлік жүйесін қатар дамыту арқылы Шиелі ауданында әлеуметтік тұрақтылықты нығайтуға бағытталған кешенді жұмыстар жүзеге асырылып отыр. Бұл бастамалар алдағы уақытта да өз жалғасын тауып, аудан халқының өмір сүру сапасын жаңа деңгейге көтеруге негіз болмақ.

МЕДИЦИНАДАҒЫ ЗАМАНАУИ СЕРПІН
Шиелі ауданының әлеуметтік инфрақұрылымын дамытуда денсаулық сақтау саласы ерекше назарда. Аудан тұрғындарының амандығы мен өмір сапасы – басты басымдық, ал бұл бағыттағы нақты қадамдар айқын көрініс тапқан.

Көпбейінді орталық аудандық аурухана ғимаратына қосымша блок салынды. Бұл құрылыс тек ғимарат тұрғызудан әлдеқайда асып түседі: әрбір қабырғасы, әрбір бөлмесі тұрғындардың сапалы медициналық қызмет алуына бағытталған. 733 млн теңгеге жүзеге асырылған бұл жоба толық аяқталып, жаңа блокқа заманауи МРТ құрылысын орнатуға мүмкіндік берілді. 650 млн теңгеге алынған жоғары технологиялық аппарат қазір толыққанды жұмыс істеп, диагноз қоюдағы жылдамдық пен дәлдікті арттырды. Енді аудан тұрғындары кешенді зерттеулерді өз өңірінде, қолжетімді деңгейде ала алады.

Сонымен қатар, «Болашақ» дәрігерлік амбулаториясы күрделі жөндеуден өтіп, 255 млн теңгеге жаңартылды. Ескі ғимараттың әрбір бөлмесі заманауи талаптарға сай қайта жасақталып, науқастарды жайлы қабылдау мен емдеуді қамтамасыз ететіндей етіп жабдықталды. Бұл амбулатория – ауылдық жерлердегі медициналық қызметтің сапасын көтерудің айқын үлгісі.

Аймақ басшысының қолдауымен ауданға 30 жедел жәрдем көлігі жеткізілді. Енді кез келген шұғыл жағдайда көмек уақытылы, жылдам көрсетіледі. Бұл – тек көліктер ғана емес, әрбір тұрғын үшін өмір қауіпсіздігін арттыруға жасалған нақты қадам.

Жалпы денсаулық сақтау саласында атқарылған жұмыстар Шиелі ауданын жаңа деңгейге көтерді. Ғимараттар жаңарып, заманауи жабдықтармен толықты, қызмет сапасы артты. Тұрғындар енді сапалы, сенімді медициналық көмекке өз өңірінде қол жеткізе алады.

ЕҢБЕК ПЕН ТЕХНОЛОГИЯ ҮНДЕСТІГІ
Шиелі ауданының егістік алқаптары – тек жер ғана емес, еңбек пен технологияның үйлесімі, әр гектарында тірліктің рухы сезілетін кеңістік. Өткен жылы аудан аумағында жалпы 30 192 гектар жерге егін егілді. Негізгі дақыл – күріш, 12 301 гектар алқапты қамтып, әр гектардан орта есеппен 61,3 центнер өнім алынды. Нәтижесінде 75 405 тонна сыр салысы қамбаларға құйылды. Бұл цифрлар ғана емес, диқандар мен ауыл шаруашылығы мамандарының қажырлы еңбегінің көрінісі.

Су – өмірдің көзі, ал егістіктің дамуы үшін оның тиімді пайдаланылуы маңызды. Осы мақсатта өткен жылы 9 500 гектар жер лазермен тегістеліп, су тапшылығының алдын алу жолдары табылды. Сонымен қатар 2 100 гектар алқапқа заманауи тамшылатып суару технологиясы енгізілді. Оның ішінде 700 гектарға «Таң ЛТД» ЖШС дәндік жүгері егілсе, 1 400 гектар жерге көкөніс пен бақша дақылдары орналастырылды. Бұл тек өнім көлемін арттыру емес, ­ресурстарды үнемдеу, экология мен технологияның үйлесімін айқын көрсету еді.

Ауданның ауыл шаруашылығы техника паркі соңғы төрт жылда 68,5 пайызға жаңартылып, егін шаруашылығының заманауи талаптарға сай жүргізілуіне мүмкіндік берді. Бұл – дәстүрлі еңбек пен жоғары технологияның біртұтас жүйеге айналғанын дәлелдейді.

Сонымен қатар ауыл тұрғындарының табысын арттыру мен кәсіпкерлікті қолдауға бағытталған мемлекеттік бастамалар да нәтижелі іске асырылуда. «Ауыл аманаты» жобасы аясында Шиелі ауданында соңғы жылдары 145 жоба қаржыландырылып, демеушілердің қолдауымен аудан орталығында арнайы «Ауыл аманаты» орталығы ашылды. Бұл орталық – жергілікті кәсіпкерлер мен шаруа қожалықтары үшін тәжірибе алмасатын, кеңес беретін және жаңа жобаларды жүзеге асыратын заманауи алаң.

Осылайша Шиелі ауданының ауыл шаруашылығы – тек өнім өндірісі емес, еңбек пен инновацияның біртұтас үйлесімі, ауданның экономикалық тұрақтылығы мен тұрғындардың әл-ауқатының кепілі.

ЭКОНОМИКА МЕН БЮДЖЕТ
Бюджет көлемі 16,5 млрд теңгеге жетіп, өз кірістерін 2022 жылмен салыстырғанда 170 пайызға ұлғайтуы – аудандағы экономикалық белсенділіктің нақты айғағы. Осы 4 жыл ішінде ауданның өз кірістері жүйелі өсім көрсетіп келеді. 2022 жылы – 4,5 млрд, 2023 жылы – 5,3 млрд, 2024 жылы – 6,4 млрд, ал 2025 жылы – 7,7 млрд теңге. Бұл – салықтық база кеңейіп, кәсіпкерлікті қолдау мен инвестициялық жобалардың нақты нәтижесін көрсететін маңызды индикатор.

ИНВЕСТИЦИЯ – ЕРТЕҢНІҢ ІРГЕТАСЫ
Инвестициялар – аудан дамуының қозғаушы күші. Қазіргі таңда жалпы құны 88,2 млрд теңгені құрайтын 10 ірі жоба кезең-кезеңімен іске асырылуда. Бұл жобалар тек өндіріс көлемін ұлғайтып қана қоймай, жаңа жұмыс орындарын ашып, ауданның инвестициялық әлеуетін арттыруға бағытталған.

Жобалардың ішінде ең ауқымдысы – «Тесис» ЖШС-ның қуаттылығы 40 МВт күн электр станциясы (11,5 млрд теңге), тұрақты 10 жаңа жұмыс орнын қамтамасыз етеді. «VIGOR Holding» ЖШС 20 МВт күн электр станциясын салуда (4 млрд теңге), ал «Uranus Wind» ЖШС – 50 МВт жел электр станциясы (16,5 млрд теңге). «Altyn Dala Energy ltd.» 60 МВт қуатты күн электр станциясына 20,6 млрд теңге инвестиция салады, бұл жобалар аудандағы жаңартылатын энергия көздерін дамытуға үлкен серпін береді.

Өнеркәсіп секторында да тың бастамалар бар: «Табиғи тас Қызылорда» ЖШС жоғары сортты әк және қиыршық тас өндіру зауытын іске қосып, 85 жаңа жұмыс орнын ашты. «Эко Энерджи Плюс» газ құю және сервистік қызмет көрсету кешенін салып, «Батыс Қытай – Батыс Еуропа» халықаралық дәлізінде қызмет көрсетуді ұйымдастырады (1,5 млрд теңге). Ауыл шаруашылығында өндірісті тереңдету бағытында «Ақмая» шаруа қожалығы күріш ақтау зауытын іске қосса, «Таң ЛТД» жүгері дақылдарын өңдейтін зауыт салуда (200 млн теңге).

Химиялық өндіріс пен қоймалау саласында «Transshipment 1» ЖШС сұйық реагенттер қоймасын (1,5 млрд теңге) іске қосып, логистикалық инфрақұрылымды күшейтуде. Ал «Шиелі әк» ЖШС жылына 1 млн тонна әк өндіретін зауыт құрылысына 20 млрд теңге инвестиция құйып, аудандағы құрылыс және өндіріс секторын дамытуға елеулі үлес қосуда.

Осылайша, Шиелі ауданы экономиканы әртараптандыру, инвестиция тарту және жаңа жұмыс орындарын ашу бағытында нақты нәтижелерге қол жеткізіп отыр. Әр жоба тұрғындарға тұрақты табыс, ауданның тұрақты дамуы және болашаққа сенімнің кепілі.

БІЛІМ, СПОРТ ЖӘНЕ МӘДЕНИЕТ
Білім, спорт және мәдениет – әрбір қоғамның рухани және әлеуметтік дамуының негізгі тірегі. Шиелі ауданында осы бағыттағы жұмыстар жүйелі әрі ауқымды жүргізілуде. Қазіргі таңда ауданда 38 мемлекеттік және 2 жекеменшік мектеп, сондай-ақ 18 мемлекеттік және 68 жекеменшік балабақша қызмет көрсетеді. Бұл оқу орындары тек білім берумен шектелмей, балалар мен жасөспірімдердің жан-жақты дамуына, шығармашылық қабілеттерін ашуға мүмкіндік береді.

Аудан мектептерінің академиялық жетістіктері де айқын көрініс табуда. Соңғы Ұлттық бірыңғай тестілеу нәтижелері бойынша Шиелі ауданның түлектері орташа 84,3 балл көрсетіп, облыс бойынша төртінші орынға ие болды. Бұл көрсеткіш – мұғалімдердің кәсіби шеберлігі, оқушылардың табандылығы және ата-аналардың қолдауының жемісі.

Білім беру инфрақұрылымын жақсарту бағытында да ауқымды жобалар жүзеге асырылуда. Мәселен, 2025 жылы №219 Ы.Алтынсарин атындағы мектепке 384 млн теңгеге күрделі жөндеу жүргізіліп, заманауи талаптарға сай инфрақұрылым толық жаңартылды. Бұл оқу орны енді оқушыларға жайлы, қауіпсіз және заманауи білім алу жағдайын қамтамасыз етеді.

Сондай-ақ ауданның балалар мен жасөспірімдерге арналған қосымша білім беру мекемелері де кеңейіп келеді. 200 орындық Оқушылар үйі мен 50 орындық өнер мектебі пайдалануға беріліп, жас таланттар өз шығармашылық қабілеттерін дамытуға мүмкіндік алды. Мұнда балалар өнер, спорт, ғылым және техникалық шығармашылық бағыттарында білім алады, турнирлер мен байқауларға қатысады, ұлттық мәдениет пен дәстүрлерді бойына сіңіреді.

Спорт саласында да айтарлықтай жетістіктер бар. Ауданның спорт инфрақұрылымы жаңартылып, балалар мен жасөспірімдерге спорттық секциялар ашылуда. Бұл жас ұрпақтың салауатты өмір салтын қалыптастыруға, физикалық және рухани дамуына жағдай жасайды.

Осылайша, Шиелі ауданы білім беру, спорт және мәдениет саласын дамытуды тек әлеуметтік міндет ретінде ғана емес, болашаққа салынған инвестиция ретінде қарайды. Әр мектеп, әр балабақша, әр жаңа оқу орталығы – бұл тек білім орны ғана емес, қоғамның дамуы мен рухани өсімінің кепілі, әрбір жас азаматтың жан-жақты дамуының негізі болып табылады.

ЖАҢАРҒАН ЖОЛ
Қазіргі таңда аудан жолдарының жалпы ұзындығы 323,4 шақырымды құрап, оларды жаңарту мен жөндеу жұмыстары жүйелі түрде жүргізілуде. Соңғы жылдары 31 көше, яғни 25,8 км жол, күрделі жөндеуден өтіп, тұрғындарға қауіпсіз, ыңғайлы және заманауи талаптарға сай жол қозғалысын қамтамасыз етті. Бұл жөндеулер тұрғындар үшін жайлылықты арттырып қана қоймай, ауданның жалпы көркеюіне де айтарлықтай үлес қосуда.

Аудандық және республикалық маңызы бар жолдар да жаңғыртудан тыс қалмады. Соның айқын мысалы – «Шиелі – Тайқоңыр» жолы, оған 2,5 млрд теңге қаржы бөлініп, жол толықтай жаңғыртылды. Бұл жолдың сапалы әрі заманауи деңгейге көтерілуі ауыл шаруашылығы дақылдарын тасымалдауды жеңілдетіп, экономикалық жобаларды іске асыруға, сондай-ақ аудан мен көрші өңірлер арасындағы байланыс пен сауданы нығайтуға мүмкіндік берді.

Сонымен қатар, жол инфрақұрылымын дамыту тек көлік қатынасымен шектелмей, қала мен ауылды байланыстыру, әлеуметтік қызметтердің қолжетімділігін арттыру сияқты маңызды міндеттерді де шешеді. Жөнделген жолдар арқылы мектепке, ауруханаға, мәдениет және спорт нысандарына жету оңайлай түсті. Ауданның көркейіп, гүлденуіне бағытталған бұл жұмыстар тұрғындардың өмір сапасын арттыруға нақты септігін тигізуде.

Қорыта айтқанда, жол және инфрақұрылымды дамыту – тек техникалық міндет қана емес, Шиелі ауданының болашаққа салған инвестициясы, экономикалық өсім мен әлеуметтік тұрақтылықтың айнасы болып отыр. Жаңартылған жолдар мен заманауи инфрақұрылым әрбір тұрғынның күнделікті өмірін жеңілдетіп қана қоймай, ауданның заманауи бейнесін айқындайды және оның даму әлеуетін арттырады.

2025 жыл Шиелі ауданы үшін табыстар мен маңызды жетістіктерге толы жыл ретінде есте қалды. Ауданның әлеуметтік-экономикалық дамуы мен мәдени-салалық жетістіктері нақты нәтижелермен бекітілді.

Өткен жылдың ең көрнекті оқиғаларының бірі – агроөнеркәсіп кешенін дамытудағы айтарлықтай жетістіктер. «Алтын күз – 2025» мерекелік іс-шарасы аясында аудан «Үздік аудан» номинациясын жеңіп алды. Бұл жеңіс – диқандар мен сала мамандарының қажырлы еңбегі мен жауапкершілігінің айқын дәлелі.

Сонымен қатар дәстүрлі «Алтын күз – 2025» XXXVIII облыстық спартакиадасында аудан спортшылары үшінші жыл қатарынан жалпы командалық есепте бірінші орынға ие болды. Бұл – Шиелі жасөспірімдері мен спортшыларының жоғары дайындығы, ынтымақтастығы мен табандылығының көрсеткіші.

Ауданның қоғамдық өмірінде де елеулі жетістіктер бар. «Үлгілі елді мекен» облыстық байқауында Шиелі «Үлгілі аудан» атанды. Ауданның тазалығын қамтамасыз ету үшін 15 арнайы техника жұмылдырылып, мамандар күнделікті санитарлық-тазалық жұмыстарын жүйелі түрде жүргізуде. Аудан әкімі бұл жетістіктерді күннің ыстығы мен суығына қарамастан еңбектенген тұрғындардың ортақ үлесі деп атап өтті.

Экономикалық салада да оң үрдіс байқалды. Елдегі экономикалық тұрақтылық пен саяси ахуалдың орнықтылығының арқасында ауданда макроэкономикалық көрсеткіштер тұрақты өсу динамикасын көрсетті. Нәтижесінде негізгі әлеуметтік-экономикалық индикаторларда тұрақты оң өзгерістер тіркелді.

ЕҢБЕКТІҢ БАҒАСЫ
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың 2025 жылды «Жұмысшы мамандықтар жылы» деп жариялауы – ел экономикасының тірегі саналатын еңбек адамдарына көрсетілген ерекше құрметтің айқын белгісі. Бұл бастама аясында Шиелі ауданында адал еңбегімен ел дамуына үлес қосып жүрген азаматтарды қолдау және олардың еңбегін лайықты бағалау бағытында нақты шаралар қолға алынды.

Аталған марапаттар қатарында «Шиелісушар» өндірістік учаскесінің басшысы Дихан Уәлиханұлы мен «Алтын дән – Шиелі» шаруа қожалығының төрағасы Асқар Айтөреұлы ерекше көзге түсті. Олар егін шаруашылығын тұрақты сумен қамтамасыз ету жолында аянбай еңбек етіп, ауданның әлеуметтік-экономикалық дамуына сүбелі үлес қосып келеді. Ел еңбегін бағалау мақсатында оларға «Құрмет» ордені табысталды.

Сонымен қатар ҚР Президентінің Қызылорда облысына жасаған жұмыс сапары қорытындысында ауданның тағы бір өкілі – «Сәт-сервис» ЖШС директоры Иманова Роза да «Құрмет» орденімен марапатталды. Бұл – жергілікті кәсіпкерліктің дамуына қосылған елеулі үлестің дәлелі.

Ал V Ұлттық құрылтай аясында ауданның өнер, мәдениет және қоғамдық саладағы белсенділері де лайықты марапатқа ие болды. Белгілі ақын, «Алтын домбыра» иегері Мейірбек Сұлтанхан мен жас көшбасшы, кәріс ұлтының өкілі Елена Пак «Ерен еңбегі үшін» медалімен марапатталып, ел дамуына қосқан сүбелі үлестері мойындалды.

Аудан әкімі өз сөзінде атап өткендей, осындай марапаттар еңбек адамдарының мәртебесін көтеріп қана қоймай, жастарды адал еңбек етуге, өз ісіне адал болуға ынталандыратын маңызды фактор екенін ерекше атап өтті. Еңбек – құрметке лайық, ал әр марапат – сол адал еңбектің айқын көрінісі.

Түйін: Шиелі – өткеніне құрметпен қарап, болашағын нақты іспен қалыптастырып отырған аудан. Тиянақты жоспар, табанды еңбек пен ортақ жауапкершілік бар жерде тұрақты даму бар. Ал Шиелінің бүгінгі беталысы – соның айқын дәлелі.